Wat is Hypotheekrenteaftrek?
Hypotheekrenteaftrek is de benaming voor het belastingvoordeel voor eigen huisbezitters die hypotheekrente moeten betalen. Door deze regeling uit de Nederlandse Wet Inkomstenbelasting 2001 kan, voordat belasting wordt betaald over het inkomen,  de rente van de hypotheekschuld worden afgetrokken van het inkomen (box 1).  Het inkomen van de eigen huisbezitter wordt hierdoor lager, waardoor er over een kleiner bedrag belasting betaald dient te worden.

Hoe werkt hypotheekrenteaftrek?
Hypotheekrenteaftrek mag alleen worden toegepast op de eerste woning (binnen- of buitenland). Dit betekent dat je geen hypotheekrente mag aftrekken op een tweede woning of bijvoorbeeld op een vakantiehuisje. Sinds 2001 is de aftrek nog maar geldig voor een periode van 30 jaar, echter wanneer men al hypotheekrente aftrok mag men dat blijven doen. Als men in de tussenperiode een nieuwe en hogere hypotheek aan gaat, zal voor het verschil tussen de oude en de nieuwe hypotheek wel de maximale termijn van 30 jaar gelden.

Wanneer men de hypotheekschuld aflost gaat de eigenwoningschuld geleidelijk omlaag, hiermee wordt de eigenwoningschuld dus lager dan het hypotheekbedrag. Als men vervolgens weer bij leent, maar dit bedrag niet in de eigen woning stopt (verbetering, onderhoud, verbouwing etc.), mag de rente over dit bedrag niet worden afgetrokken.

Wanneer men de eerste woning verkoopt berekent men de eigenwoningreserve door eigenwoningschuld af te trekken van de verkoopprijs. Dit is gelijk aan de overwaarde van het huis, mits er nooit is bij geleend en dus de hele renteschuld aftrekbaar was. Als men vervolgens een nieuw huis koopt en niet de gehele overwaarde in het nieuwe huis stopt, maar wel extra bij leent is de rente over de extra schuld niet aftrekbaar, dit is zo geregeld in de ‘bijleenregeling′.

Rekenvoorbeeld hypotheekrenteaftrek
Bij een hypotheekschuld van 300.000 euro met een rente van 5% betaal je jaarlijks 15.000 euro aan hypotheekrente (300.000 x 0,05). Wanneer het inkomen wordt belast met 42% is het belastingvoordeel dus 6.300 euro (15.000 x 0,42).

Hypotheekrenteaftrek in het Begrotingsakkoord 2013
In het Begrotingsakkoord is opgenomen dat voor nieuwe hypotheken de hypotheekrente alleen aftrekbaar is als het om een hypotheek gaat waarbij de lening in zijn geheel en minimaal jaarlijks wordt afgelost gedurende de looptijd van de lening. Dit komt over het algemeen voor bij een lineaire hypotheek en een annuïteiten hypotheek.